Article

คาทาน บอร์ดเกมส์ที่ขายได้มากกว่า 17 ล้านชุดทั่วโลก เกมส์นี้สอนอะไรเรา

By  | 

ผมกำลังสนุกกับการเล่นบอร์ดเกมส์ และแม่ของผมก็สนุกด้วยเช่นเดียวกัน มันเป็นกิจกรรมที่สานความสัมพันธ์ในครอบครัวเป็นอย่างยิ่ง ต้องยอมรับแต่โดยดีเลยว่าเกมส์ Catan มันเป็นเกมส์ที่สอนให้เรารู้จักวิธีคิดมากกว่าการเล่นเกมส์จริงๆ ลองจินตนาดูนะครับ คาทานคือเกาะธรรมดาที่มีทรัพยากรทางธรรมชาติเต็มไปหมด เราคือนักบุกเบิกที่ต้องไปตั้งรกรากและสร้างหมู่บ้านของตัวเอง แต่ปัญหาคือคุณไม่ได้เจอเกาะนี้คนเดียว คุณต้องขึ้นไปสร้างหมู่บ้านพร้อมกับคู่ต่อสู้ของคุณ นั่นคือหมู่บ้านอื่นนั่นเอง…!!!

นั่นเเหละคือความยากของเกมส์

เกมส์นี้กติกาเข้าใจง่ายมากๆ แต่ความยากของเกมส์คือการต้องเล่นกับคนต่างหาก ถึงแม้จะเป็นแค่เกมส์ แต่มนุษย์เป็นสิ่งมีชีวิตที่มีสัญชาตญาณการเอาตัวรอดและเล่ห์เหลี่ยม ดังนั้นมันจึงเป็นธรรมดาที่หมู่บ้านอื่นๆบนเกาะจะต้องทำทุกอย่างเพื่อให้หมู่บ้านของตัวเองเจริญเติบโตที่สุด ในขณะเดียวกัน ก็ต้องกันหมู่บ้านอื่นๆไม่ให้มาขวางทางการเจริญเติบโตของตัวเอง นี่จึงเป็นเกมส์ฝึกลับสมองและวางกลยุทธิ์เพื่อชัยชนะอย่างแท้จริง

ผมขออธิบายการเล่นเกมส์อย่างสั้นๆ เกมส์นี้จะต้องผลัดกันโยนลูกเต๋าคนละ 1 ตา เมื่อลูกเต๋าออกเลขอะไร หมู่บ้านที่อยู่ติดเลขนั้นก็จะได้ทรัพยากรบนแผ่นดินนั้นไป เช่น หากหมู่บ้านสีแดงทอยได้ 6 หมู่บ้านสีแดงก็จะได้ดินเหนียว 1 ชิ้น และหมู่บ้านสีน้ำเงินก็จะได้ดินเหนียว 1 ชิ้นเช่นกัน เมื่อเรารวบรวมทรัพยากรได้ครบตามเงื่อนไข ก็จะสามารถเอาไปซื้อบ้าน อัพเกรดเมือง สร้างถนน หรือแม้แต่ซื้อไพ่เพิ่มความสามารถพิเศษให้กับตัวเองก็ได้ ใครที่สามารถทำได้ครบ 10 คะแนนก่อนก็จะเป็นผู้ชนะไป และเกมส์นี้ไม่ว่าจะเล่น 2 3 หรือ 4 คน ผู้ชนะก็จะมีเพียงแค่คนเดียวเท่านั้น

เกมส์ Catan นี้สามารถสอนวิธีคิดเรื่องการเป็นนายตัวเองได้อย่างไร…???

ถ้าคุณลองดูกระดานให้ดี คุณจะเห็นว่ามันไม่ใช่กระดานที่เป็นแผ่นเดียว แต่มันเกิดจากกระดาษ 6 เหลี่ยมหลายๆแผ่นเรียงต่อกัน ดังนั้น แผนที่ในเกมส์นี้จะถูกสุ่มไปเรื่อยๆ ไม่มีทางเหมือนเดิมเลยซักครั้ง ในเบื้องต้นของเกมส์เราจะสามารถสร้างบ้านได้ 2 หลังฟรีๆ นั่นเเหละประเด็น ถ้าเราวางบ้าน 2 หลังแรกพลาด โอกาสที่หมู่บ้านของเราจะเติบโตได้นั้นจะน้อยลงไปด้วย คุณลองดูกระดานนะครับ มันจะมีตัวเลขอยู่บนแผ่นดิน ขนาดตัวเลขยิ่งใหญ่ โอกาสในการทอยออกได้เบอร์นั้นก็ยิ่งเยอะ (เลข 2 เล็กมากๆ เพราะโอกาสที่ผู้เล่นจะทอยเต๋าให้ได้ออก 1 ทั้ง 2 ลูกนั้นน้อยมากๆ) ส่วนเลข 6 8 หรือ 9 ตัวเลขจะใหญ่มากเพราะตามสถิติ เลขพวกนั้นจะออกบ่อยสุด

คุณจะวางบ้าน 2 หลังแรกตอนเริ่มเกมส์ไว้ตรงไหน ก็ขึ้นอยู่กับคุณวางแผนการเล่นเกมส์ไว้อย่างไร ตรงนี้ก็เปรียบเสมือนการเลือกทางเดินให้กับชีวิตตัวเองในตอนเริ่มต้น เช่น ถ้าคุณมีความฝันอยากจะเป็นเจ้าของธุรกิจแต่ไม่มีประสบการณ์อะไรเลย สิ่งที่คุณควรทำก็คือวางแผนให้กับชีวิตตัวเองว่าเราจะเริ่มต้นเรียนรู้สิ่งนั้นได้อย่างไรโดยไม่ต้องใช้เงินมากจนเกินไป นี่คือเหตุผลที่คนประสบความสำเร็จมักมีเป้าหมายชีวิตชัดเจน เพราะพวกเขามีแผนที่และแผนการที่พร้อมจะมุ่งไปทางนั้นอย่างสุดความสามารถอยู่แล้วครับ

ในการเป็นนายตัวเองนั้น ความจริงคุณก็เหมือนการเป็นลูกจ้างตัวเองนั่นเเหละ คุณต้องจ้างตัวเองทำงาน เพียงแต่ความผันผวนมันสูงกว่าการทำงานประจำมากๆ รายได้ของคุณจะไม่ได้อยู่ภายใต้โครงสร้างบริษัทใดๆ แต่มันขึ้นอยู่กับกำไร X จำนวนลูกค้าที่คุณสามารถขายของได้ ซึ่งมันไม่มีอะไรมาการันตีว่าสิ่งที่คุณคิดมันจะเป็นตามนั้นจริงหรือไม่จริง บางเดือนผมสามารถหาเงินได้เยอะมากๆในขณะที่บางเดือนก็เล่นเอาผมช็อคเช่นกัน เกมส์คาทานและประสบการณ์สอนให้ผมรู้ว่าถึงแม้คุณจะวางในตัวเลขที่ดีที่สุด แต่ถ้ามันทอยออกเต๋าตรงที่คุณวางไม่ได้ โอกาสผิดแผนมันก็มีอยู่ดี

ยิ่งมีหมู่บ้านเยอะ ยิ่งมีโอกาสได้ทรัพยากรเยอะ

ไม่ว่าคุณจะทอยออกเลขอะไร หากเลขนั้นมีหมู่บ้านของคุณตั้งอยู่ คุณก็จะได้ทรัพยากร ผมคิดว่าเราพูดกันเยอะมากๆแล้วว่าการจะใช้ชีวิตได้อย่างสบายใจในยุคนี้ คุณจะต้องมีรายได้หลายๆทางเพื่อกระจายความเสี่ยง นายตัวเองเกือบทุกคนที่ผมรู้จัก พวกเขาทุ่มเทเวลาสร้างธุรกิจหลักก็จริง แต่พวกเขาก็สละเวลาอื่นไปสร้างธุรกิจอื่นๆเพื่อกระจายความเสี่ยงด้วย…!!! ในเกมส์ Catan ช่วงกลางๆหรือหลังๆของเกมส์ เราจะเห็นความแตกต่างระหว่างหมู่บ้านที่ร่ำรวยและหมู่บ้านที่ยากจนทันที หมู่บ้านที่มีทรัพยากรเป็นของตัวเองเยอะจะสามารถทำอะไรได้มากกว่า ซื้ออะไรได้มากกว่า เพราะพวกเขาไม่ต้องกังวลเรื่องเงินในเกมส์ แต่หมู่บ้านที่ยากจนนั้นนอกจากจะทำอะไรมากไม่ได้แล้ว เล่นไปเล่นมาชักเครียดอีกด้วย

ผมมักเชียร์คนทำงานประจำเสมอว่าให้สร้างเส้นทางนายตัวเองเตรียมเอาไว้ เพราะชีวิตการทำงานของเราไม่ได้มีเงื่อนไขแค่ความมั่นคงอย่างเดียว บางทีชีวิตของคุณอาจจะเกิดปัญหาอะไรบางอย่างที่ต้องใช้เวลาในการแก้ไขและไม่สามารถไปทำงานได้แม้นายจ้างอยากจะให้คุณไปทำงานก็ตาม หากคุณไม่มีเส้นทางนายตัวเองเตรียมสำรองเอาไว้ ผมมั่นใจ 100% ว่าตอนนั้นคุณเครียดแน่นอนถึงจะมีเงินเก็บก็ตาม แฟนคลับ Startyourway ท่านหนึ่งมีเงินเดือนจากการทำงานประจำ 6 หลัก ซึ่งเจ้านายก็รัก เพื่อนร่วมงานก็รัก แถมเขาก็มีความสุขกับการทำงาน แต่จู่ๆวันหนึ่งเขามีปัญหาสุขภาพทำให้ไม่สามารถทำงานประจำได้ เขาถึงได้รู้เลยว่าการสร้างเส้นทางนายตัวเองนั้นเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับยุคนี้จริงๆ ยิ่งคุณมีเส้นทางการเงินหลายทางเท่าไหร่ ชีวิตของคุณก็จะยิ่งมีทางเลือกมากขึ้นเท่านั้น

จะเกิดอะไรขึ้นกับชีวิตหากคุณทำงานประจำเป็นอาชีพเสริม แล้วสร้างเส้นทางนายตัวเองเป็นอาชีพหลักหละ ผมว่าชีวิตคุณคงสบายใจน่าดู ก็เหมือนกับเกมส์นี้ที่เราต้องพยายามอดทนขยายหมู่บ้านออกไปให้เร็วที่สุด ไม่ใช่เพราะเราอยากยิ่งใหญ่ แต่แค่เราอยากสบายใจเรื่องทรัพยากรในช่วงกลางเกมส์ขึ้นไปนั่นเอง วลี “เหนื่อยตอนนี้ สบายตอนหน้า” เป็นเรื่องจริง ยิ่งเล่นเกมส์นี้ยิ่งเห็นอย่างนั้นจริงๆ

ขอขอบคุณรูปภาพจาก http://www.catan.com

สะสมทรัพยากรมากไปก็อันตรายถ้าไม่คิดถึงความเสียง

เกมส์คาทานถูกออกแบบมาด้วยกฏพิเศษ 1 อย่างเพื่อคอยปรับความได้เปรียบเสียเปรียบตลอดเวลา นั่นคือ เมื่อมีใครทอยลูกเต๋าได้ 7 ผู้เล่นทุกคนที่มีมทรัพยากรในมือตั้งแต่ 8 อย่างขึ้นไปจะต้องทิ้งไพ่ครึ่งหนึ่งลงสู่กองกลางแถมสามารถปล้นสะดมหมู่บ้านอื่นได้ด้วย นี่คือความเสียงของเกมส์ครับ ถ้าคุณมัวแต่สะสมทรัพยากรโดยไม่ประเมินความเสียงของตัวเอง โฮกาสที่ทรัพยากรกว่าครึ่งจะหายไปจากมือก็ไม่ไกลเกินจริง ซึ่งมันตรงกับชีวิตจริงมากๆนะครับ ไม่ว่าคุณจะทำงานประจำ เป็นนายตัวเอง หรือเกาะคนในครอบครัวกิน ทุกอย่างมันมีความเสี่ยงเหมือนกันหมด เพียงแต่ว่าคุณรับมือความเสี่ยงนั้นได้ดีแค่ไหน

  • ทำงานประจำก็เสี่ยงถูกเลิกจ้าง
  • เป็นนายตัวเองก็เสี่ยงที่ธุรกิจจะอยู่ในขาลง
  • แต่งงานกับคนรวย ถ้าเขาเลิกรัก ก็จบเห่
  • เกาะพ่อแม่กิน ถ้าเขาเสียชีวิต คุณก็ซวย

เกมส์นี้สอนให้ตั้งคำถามกับตัวเองตลอดเวลาว่าเราอยู่ในจุดที่มีความเสียงมากขนาดไหน ไม่มีใครรู้เลยว่าตัวเองจะทอยได้เลขอะไร บางคนต้องร้องไห้เพราะเก็บไพ่ในมือตัวเองเยอะเกินไปแล้วทอยได้ 7 เสียเอง (เพราะเหตุนี้ช่วงนี้ผมเลยหันมาดูแลสุขภาพตัวเองอย่างจริงๆจังๆ เพราะว่ากลัวป่วยแล้วชีวิตจะเสียหายหนักเลย) ยิ่งถ้าคุณต้องการแผนพังเพราะความเจ้าเล่ห์ของคู๋แข่งธุรกิจของผู้เล่นในเกมส์ด้วยแล้ว บางครั้งของขึ้นแทบคว่ำกระดานกันเลย ฮึ่ม…!!!

ถ้าคุณอยากจะลองเล่นบอร์ดเกมส์ซักครั้ง ผมแนะนำให้ลองเริ่มต้นจากเกมส์ Catan ครับ เพราะมันเข้าใจง่ายมาก แถมยังเล่นจบได้ภายในระยะเวลาไม่ถึง 30 นาทีอีกด้วย เกมส์นี้ได้รับรางวัลระดับโลกเยอะแยะมากมาย มันการันตีความสนุกได้จริงๆ แต่จุดบอดของเกมส์กระดานพวกนี้คือ “หาเพื่อนเล่นยาก” กว่าผมจะตะล่อมแม่มาเล่นด้วยได้ก็ต้องซื้อมาดองไว้เกือบเดือน แต่ตอนนี้แม่ผมติดงอมแงมแล้วครับ ถ้าคุณไม่อยากเสียตังค์ซื้อกระดานมาเอง ก็ลองไปเล่นตามร้าน Boardgame ต่างๆก็ได้ จะได้เจอเพื่อนใหม่ด้วย ผมเองยังบังเอิญเจอรุ่นพี่สมัยประถมจากการเล่นบอร์ดเกมส์นี้เลย แหม โลกกลมจริงๆ

เมื่อได้ลองเล่นดูจนเข้าใจ คุณจะรู้ว่าเกมส์มันมีประโยชน์มากมายเพียงใด และยิ่งคุณสามารถเอาประโยชน์ของมันไปสร้างเส้นทางนายตัวเองได้แล้วละก็ คุณจะเข้าใจทันทีครับ ว่า ยินดีต้อนรับเข้าสู่โลกยุคใหม่ ยุคที่การเป็นลูกจ้างยากกว่าการเป็นนายตัวเองนั้นเป็นอย่างไร คอนเฟิร์ม…!!!

วิชญ์ Startyourway

ในเมื่อระบบการศึกษาไทยล้าหลังแต่ดันบอกว่าตัวเองสำคัญ จนทำให้คนมากมายพลาดโอกาสสร้างเส้นทางนายตัวเองเอง ถ้าเขาไม่ยอมสอนวิธีเป็นอิสระจากงานประจำ เราจะสอนเอง ยินดีต้อนรับเข้าสู่โลกยุคใหม่ ยุคที่การเป็นลูกจ้างยากกว่านายตัวเอง

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *